โรงเรียนวัดหัวฝาย ตั้งอยู่ในชุมชนบ้านหัวฝาย หมู่ที่ 8 ตำบลบ้านดง อำเภอแม่เมาะ จังหวัดลำปาง ตั้งขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2486 เปิดทำการสอนตั้งแต่ชั้น ป.1 – ป.6 โดยอาศัยศาลาการเปรียญวัดหัวฝายเป็นที่เรียนชั่วคราว ต่อมาในปีการศึกษา 2490 นายหวัน วงศ์หลานบาง ได้บริจาคที่ดิน จำนวน 21 ไร่ 2 งาน 35 ตารางวา ให้เป็นสมบัติของโรงเรียน ทางคณะกรรมการศึกษาและราษฎรจึงได้ช่วยกันสร้างอาคารเรียนชั่วคราวเป็นสถานที่เรียน โดยมี นายทา ธิสาระ เป็นครูใหญ่
มาสร้างในที่ปัจจุบัน
วันที่ 16 เมษายน 2539 สำนักงานการประถมศึกษาจังหวัดลำปาง ได้แต่งตั้งให้นายเชิดศักดิ์ เสริมสุข มาดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่
วันที่ 9 มิถุนายน 2540 นายเดชวิทย์ หล้าปาวงศ์ ได้ย้ายมาดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่
วันที่ 15 มกราคม 2541 คณะกรรมการโรงเรียน ผู้ปกครอง นักเรียน และคณะครู นักการภารโรง ได้ร่วมกันจัดสร้างอาคารเรียนเอนกประสงค์ขนาด 9 X 4 เมตร ขนาด 4 ห้องเรียน จำนวน 1 หลัง ทั้งนี้ได้รับการสนับสนุนวัสดุและแรงงานจากชุมชน และการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย แม่เมาะ
วันที่ 2 ธันวาคม 2542 นายศรายุทธ ประไพย์ ได้รับคำสั่งย้ายจากสำนักงานการประถมศึกษาจังหวัดลำปาง มาดำรงตำแหน่ง อาจารย์ใหญ่ และได้ปรับปรุงตำแหน่งเป็นผู้อำนวยการโรงเรียน ในปี 2546
ปีงบประมาณ 2544
- ทางราชการได้จัดสรรงบประมาณ จำนวน 27,000 บาทเพื่อซ่อมแซมอาคารเรียน ประตู หน้าต่าง ฯลฯ
- การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแม่เมาะ ได้ก่อสร้างป้ายโรงเรียนและปรับปรุง ห้องสหกรณ์โรงเรียน โดยจัดสรรงบประมาณให้จำนวน 40,000 บาท
- การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแม่เมาะ ได้จัดสรรงบประมาณเพื่อปรับปรุงสนามฟุตบอล โดยจัดซื้อหญ้าให้จำนวน 100,000 บาท
ปีงบประมาณ 2545 การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแม่เมาะ ได้ก่อสร้างรั้วโรงเรียน เพื่อเป็นการประกันความปลอดภัยให้แก่นักเรียน
วันที่ 12 มกราคม 2552 นายพีระพงษ์ ลี้ตระกูล ได้รับคำสั่งย้ายมาดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียน
ปีงบประมาณ 2552 ได้รับงบประมาณ Sp2 ปรับปรุงสภาพแวดล้อม, ปรับปรุงห้องสมุด
ปีงบประมาณ 2557 ได้รับงบประมาณจากกองทุนพัฒนาไฟฟ้า โรงไฟฟ้าแม่เมาะ ก่อสร้างรั้วบล็อคและประตูโรงเรียน จำนวน 200,000 บาท
ปีงบประมาณ 2558 ได้รับงบประมาณจากกองทุนพัฒนาไฟฟ้า โรงไฟฟ้าแม่เมาะ ปรับปรุงต่อเติมเมนไฟฟ้าอาคารเรียน จำนวน 162,900 บาท
ปีงบประมาณ 2561 ได้รับงบประมาณจากกองทุนพัฒนาไฟฟ้า โรงไฟฟ้าแม่เมาะ ปรับปรุงห้องสมุดจำนวน 300,000 บาท
ปีงบประมาณ 2565 ได้รับงบประมาณจากกองทุนพัฒนาไฟฟ้า โรงไฟฟ้าแม่เมาะ สร้างห้องน้ำจำนวน 200,000 บาท
ปี พ.ศ.๒๕๖๗ นายมณฑล อินเจือจันทร์ ได้รับตำแหน่งรักษาการในตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียนวัดหัวฝาย ภาคเรียนที่ ๒ ปีการศึกษา ๒๕๖๗ ได้รับความอนุเคราะห์จาก พลังงานจังหวัดลำปาง โครงการจัดการที่ดินและอพยพเหมืองแม่เมาะ สำนักงานโยธาธิการและผังเมืองจังหวัดลำปาง ให้ใช้อาคารเรียนชั่วคราว ณ โรงเรียนวัดหัวฝาย (แห่งใหม่) เนื่องจากโรงเรียนเดิมมีสภาพทรุดโทรมและไม่ปลอดภัยจากรอการอพยพซึ่งโรงเรียนได้รับผลกระทบจากการอยู่ในพื้นที่อพยพฯ
ปัจจุบันเปิดทำการสอนตั้งแต่ชั้นอนุบาลปีที่ 2 ถึงชั้นประถมศึกษาปีที่ 6 มีข้าราชการครู 5 คน นักเรียน 59 คน จัดการเรียนการสอนตามหลักสูตรโรงเรียนวัดหัวฝาย พุทธศักราช 2553 (ฉบับปรับปรุง พุทธศักราช 2561) ตามหลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551 และพัฒนาคุณภาพการศึกษาตามมาตรฐานการศึกษาขั้นพื้นฐาน โดยมีนายมณฑล อินเจือจันทร์ ดำรงตำแหน่งรักษาการในตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียนวัดหัวฝาย